Posts

Gedwongen vertrek

Afbeelding
Onder zachte dwang wordt Lot, samen met zijn vrouw en twee dochters Sodom uitgeleid. tenminste, als je "sleuren" (Gen. 19:16) zachte dwang kunt noemen. We lezen in de Bijbel niet zo vaak over gedwongen reddingen hoewel er genoeg verhalen zijn van mensen die hun knieval voor de Koning als een gevolg van omstandigheden beschrijven. De omstandigheden lieten hen slechts een keuze; zich laten vallen in Gods reddende hand. Het is me wel eens verweten dat, toen ik geen kant meer op kon, God opeens goed genoeg was. Een duo Hare Krishna's verweet me eens dat ik de verantwoordelijkheid voor mijn eigen keuzes afschoof op Christus. En ja, ze hadden helemaal gelijk. Het is toch geweldig nieuws dat waar je geen enkele kant meer op kan er plotseling een redder ten tonele verschijnt? Wie zou niet zijn blik op die redder richten? Goed, het vervolg van het verhaal van Sodom. Blijkbaar waren er geen tien rechtvaardigen te vinden. De stad wordt vernietigd en Lot moet zich nu haasten om het v...

Liever m'n dochters dan m'n gasten

Een staalhard lesje in verantwoordelijkheid voor je gasten nemen; zo zou je de eerste helft van Genesis 19 kunnen beschrijven. De twee mannen die met de Heer rondreizen zijn vooruit gegaan en inmiddels in het huis van neef Lot aangekomen. De mannen van Sodom omcirkelen het huis en eisen de nieuwe gasten op zodat ze "met hen kunnen slapen" (hier kennen we de term "Sodomie" van). Gastvrijheid in de cultuur houdt in dat je borg staat voor de veiligheid van je gasten en Lot biedt de mannen van Sodom zijn dochters aan! "Doe met hen wat je wilt." Gelukkig komt het niet zo ver want de twee mannen grijpen op bovennatuurlijke manier in en het verhaal kent een tragisch einde. Blijkbaar zijn er geen tien rechtvaardigen te vinden en Sodom wordt vernietigd. Wat een verhaal. Welke vader is bereid z'n dochters op te offeren om het welbevinden van zijn gasten te waarborgen? Alleen de gedachte al dat mijn gasten belangrijker voor me zijn dan mijn dochters zou een onher...

God bevragen

Afbeelding
Is het gepast voor de mens om God te bevragen? Hoe kan de mens, nietig als hij is, de confrontatie met God in al Zijn majesteit aan? Wordt die mens, met zijn beperkte inzicht in het grote verhaal dan niet door God terechtgewezen waarbij Hij zich beroept op Zijn alwetendheid? Het zou niet eens zo vreemd zijn als God zou zeggen God maakt zijn besluit om Sodom en Gomorra te vernietigen aan Abraham bekend, waarop Abraham besluit om op God af te stappen. Hij loopt heel dicht naar God toe, blokkeert Hem als het ware de doorgang en vraagt "bent u werkelijk van plan de onschuldigen met de schuldigen om te brengen?" Hierop volgt een aantal onderhandelingsronden waarbij wordt overeengekomen dat, als er tien onschuldige mensen te vinden zijn in Sodom en Gomorra, God zijn vernietigingslan niet zal uitvoeren. Het is, nog aan het begin van de oergeschiedenis van de mensheid, een belangrijk aspect aan het wezen van God dat we hier leren kennen. Er is ruimte bij God. De mens die Hem oprecht ...

Weet'ie het of weet'ie het niet

Na de ontmoeting met Abram trekken de drie Heren verder. Dit keer naar Sodom. Er is hen het een en ander aan beschuldigingen ter ore gekomen (De Sodomieten en Gomorranen doen zeer veel kwaad) en nu willen ze persoonlijk uitzoeken of die beschuldigingen werkelijk waar zijn (Genesis 18). Uit de context van het verhaal blijkt dat de Heer, mochten de beschuldigingen waar zijn, van plan is om Sodom en Gomorra te vernietigen. Hij heeft besloten om dit aan Abraham te melden. Maar wat me opvalt is dat de Heer zelf eerst op onderzoek uitgaat. "Ik wil het weten" (:21). Alsof Hij dat nog niet wist? Hier wordt God wel een beetje beperkt voorgesteld. Waarom zou dat zijn? Kon Hij dit niet op afstand zien? Het lijkt erop dat God bewust van boven naar beneden komt en de mens betrekt bij Zijn plannen. Juist om niet de indruk te wekken dat het allemaal een "done deal" is en dat we allemaal pionnen zijn in een groot, onzichtbaar en van te voren vastgesteld plan. Misschien is er wel ru...

Van binnen lachen

Afbeelding
Sara hoort vanuit de bescherming van de tent een van haar drie bezoekers aan Abraham melden dat ze over een jaar een kind zal hebben. Abram deed het eerder en nu doet zijn het ook; ze lacht in zichzelf. Wij noemen dat ook wel een binnenpretje. Iets is of komisch of zo belachelijk en onwaarschijnlijk dat het haast weer komisch is. Dat laatste is hier aan de hand. Ik ken het gevoel ook wel. Iemand is zo overtuigd van zijn of haar gelijk over iets onbenulligs, onwerkelijks of doms dat je, om de zaak niet nog erger te maken of om je overtuigde vriend niet openlijk te kijk te zetten, je in jezelf lacht. Het is ook wel wat bizar. De besjes, oud en afgeleefd (Sara's woorden) krijgen een baby. "Zou voor mij iets onmogelijk zijn?" vraagt een van de reizigers als reactie op Sara's verborgen gehouden lachen. Dit is nu typisch zo'n onmogelijke situatie waar maar een optie overblijft en dat is een bovennatuurlijk ingrijpen van God. Naast alle "gewone" handelen van Go...

Ratjetoe wordt gemeenschap

Afbeelding
Abram wordt Abraham en Sarai wordt Sara als God zijn overeenkomst met Abram bekrachtigd. Het is nog wel even lachen voor Abraham als God hem op zijn 99ste en Sara op haar 90ste een zoon beloofd en Abraham probeert God nog over te halen om de belofte via Ismael te laten lopen (Hagar heeft inmiddels gebaard en we zijn dertien jaar verder). Goddelijke beloftes en de menselijke neiging om die met logica te verkrijgen; Abraham is en blijft toch gewoon een mens! Nu komt het ingewikkelde gedeelte: God begint aan de vorming van dat nageslacht van Abraham en stelt de besnijdenispicht in. Alle jongens en mannen moeten besneden worden (lijkt me een pijnlijke operatie als de voorhuid van de penis wordt weggesneden; dan toch maar naar de tandarts). Die jongens en mannen kwamen overal vandaan, het was een ratjetoe dat nu middels een lichamelijk kenmers aaneengesmeed wordt tot een volk. Van een "puur" ras was geen sprake. De voorloper van: Geel en bruin en blank en zwart, vinden een plaats ...

Een onverwachte wending

Afbeelding
Waar Abram en Sarai het heft in eigen handen namen, komt God het slachtoffer tegemoet. Vrijwel rechteloos kon Hagar niets anders doen dan haar bazin gehoorzamen en met de man van haar baas het bed delen. De daaropvolgende zwangerschap met aanhangende emoties en rivaliteit leiden ertoe dat Hagar, diep gekrenkt en vernederd, het veld ruimt. In haar daaropvolgende vlucht en moeite komt de engel van God haar tegemoet en doet haar een overweldigende belofte: Ga terug naar je baas! In haar teruggaan ligt de belofte van talrijke nakomelingen besloten, zo talrijk dat ze niet te tellen zijn. Zou de zaak hiermee opgelost zijn? Wie weet komen we Hagar en Ismaƫl in een volgend hoofdstuk weer tegen. In het spanningsveld tussen vertrouwen op God en eigen verantwoordelijkheid zijn er altijd gevolgen op het horizontale, intermenselijke vlak. Als je het verhaal van Abram, Sarai en Hagar leest, is er veel herkenning In het "gedoe" dat ontstaat zijn er winnaars en verliezers. De winnaars zijn v...