17 augustus 2010

Wie bent U, God?

Volgende week vindt de jaarlijkse introductieconferentie van Operatie Mobilisatie plaats. Een dag of tien komt de nieuwe lichting werkers bij elkaar om zich voor te bereiden op hun vertrek naar een van de meer dan 100 landen waarin OM werkzaam is. Die internationale conferentie vindt al jaar en dag plaats in Nederland. Niet alle nieuwe werkers komen hier naar toe. Het is mogelijk om een dag mee te maken. Op zaterdag 28 augustus is iedereen welkom. Lees hier de uitnodiging.
Voor sommigen is het te ver reizen en de kosten die deelname aan zo'n conferentie met zich meebrengt kunnen moeilijk worden gerechtvaardigd. niet. Ook hebben we ieder jaar in Januari eenzelfde conferentie, maar dan in Duitsland. We verwachten volgende week zo'n driehonderd nieuwe werkers en ik ben gevraagd om op de tweede avond te spreken over het onderwerp "Wie bent U, God?"

Twintig jaar geleden zou ik een paar teksten aan elkaar hebben geplakt en voilĂ , klaar is Kees. Nu kost het me veel meer tijd en worstel ik met de vraag of op zo'n vraag wel een zinnig antwoord te geven is. In de Bijbel komen we meer dan 200 beelden tegen, of titels die beschrijven wie God eigenlijk is. Elk beeld belicht een deelaspect maar is nooit het hele verhaal; zet een herder tegenover een rechter en zoek de overeenkomsten en verschillen. Dus moet er een keuze gemaakt worden. Welk beeld, welke gedachte, welke titel is in de context van de groep en de gelegenheid een goede insteek?
In Genesis 4:26 lezen we dat, nadat er enige tijd verstreken was nadat Adam en Eva uit de tuin gezet waren en er een volkje begon te ontstaan dat "in die tijd men de naam van de Heer begon aan te roepen."
Ik vind dit een van de meest fascinerende verzen in de Bijbel. Er is (voor zover we weten) naast de verhalen over God (die goeie ouwe tijd toen de opa en oma van onze betovergrootouders in die tuin woonden) die middels overlevering werden doorgegeven, nog geen sprake van een Godsopenbaring. God had zijn wetten en voorschriften nog niet gegeven en er was nog geen "plan" waardoor men de geschiedenis kon duiden en hoop voor de toekomst kon funderen. Toch was er iets in die mens wat hem ertoe noopte om God aan te roepen (het betekent zoiets als "overeenkomstig adresseren", zoals in hetzelfde vers Set zijn zoon Enos noemde). Het betekent dus niet dat men maar in het wilde weg God ging zoeken maar dat men Hem overeenkomstig wie Hij is en was aan begon te roepen; men riep zijn naam.
Als je dat dan koppelt aan het allereerste vers van de Bijbel en aan een van de beginverzen in het NT (Johannes 1) dan vinden we een van de fundamentele pijlers van ons bestaan waar we zin en betekenis aan ontlenen: "In het begin God." Het kan nog korter: "eerst God." En daarmee is in feite alles gezegd en is dit de meeste fundamentele keuze die een mens moet maken. Erken ik dat Hij er eerst was en de ontwerper is van alle leven; dat Hij de gebruiksaanwijzing heeft bedacht en geschreven? Je kunt daar eindeloos over filosoferen; Hij is die er al voor het begin was. Die erkenning en belijdenis van "Eerst God en toen ik," heeft grote, diepgaande gevolgen voor de mens. Een ontkenning daarvan kan niet anders dan tot verwarring leiden omdat ik moet gaan bedenken wat er dan eerst was. Velen komen dan uit bij : "Eerst ik, en toen God." De grote verwarring en degradatie van het leven waarin we ons momenteel bevinden, vindt z'n oorsprong in de ontkenning van "eerst God."